Việc phối hợp triển khai thu nhận tín hiệu phục vụ sứ mệnh vệ tinh ATENEA của Argentina tại Trạm mặt đất Hòa Lạc cho thấy năng lực kỹ thuật của VNSC, đồng thời mở ra triển vọng hợp tác quốc tế sâu hơn trong lĩnh vực hỗ trợ mặt đất cho các nhiệm vụ vũ trụ.
Tối ngày 02/4/2026, Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC), thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST), đã phối hợp triển khai phiên thu nhận tín hiệu phục vụ sứ mệnh ATENEA của Argentina tại Trạm mặt đất Hòa Lạc. Hoạt động này là dấu mốc đáng chú ý trong triển khai hợp tác quốc tế của VNSC trong lĩnh vực hỗ trợ mặt đất cho vệ tinh, đồng thời cho thấy năng lực kỹ thuật, tổ chức vận hành và khả năng tham gia các nhiệm vụ vũ trụ quốc tế của đội ngũ chuyên gia Việt Nam.
Các cán bộ VNSC phối hợp triển khai thu nhận tín hiệu phục vụ sứ mệnh vệ tinh ATENEA của Ủy ban Các hoạt động vũ trụ quốc gia Argentina tại Trạm mặt đất Hòa Lạc
Hoạt động nêu trên được triển khai trong khuôn khổ hợp tác giữa VAST và Ủy ban các Hoạt động Vũ trụ Quốc gia Argentina (CONAE) theo Biên bản ghi nhớ về hợp tác sử dụng khoảng không vũ trụ vì mục đích hòa bình đã được hai bên ký kết. Đây cũng là kết quả hợp tác thực chất đầu tiên giữa VNSC/VAST và CONAE trong nội dung hỗ trợ, phối hợp vận hành trạm mặt đất phục vụ một nhiệm vụ vệ tinh cụ thể.
ATENEA là một vệ tinh CubeSat 12U do Argentina phát triển, được giới thiệu là nhiệm vụ trình diễn công nghệ nhằm kiểm chứng các công nghệ và hệ thống phục vụ những sứ mệnh vũ trụ trong tương lai, đồng thời góp phần nâng cao năng lực của Argentina trong thiết kế, tích hợp, triển khai và vận hành vệ tinh cỡ nhỏ. Theo kế hoạch phối hợp kỹ thuật, việc thu nhận tín hiệu ATENEA tại Trạm mặt đất Hòa Lạc đặt ra nhiều yêu cầu đặc thù do đặc điểm quỹ đạo và điều kiện thu nhận tín hiệu khác với các nhiệm vụ vệ tinh nhỏ thông thường.
Để chuẩn bị cho phiên thu chính thức, từ năm 2025 đến nay, VNSC và CONAE đã liên tục trao đổi kỹ thuật nhằm xử lý bài toán tương thích giữa hạ tầng trạm mặt đất của VNSC và hệ thống vệ tinh của đối tác. Trong quá trình đó, phía CONAE đã hỗ trợ bổ sung thiết bị SDR, đồng thời phối hợp cùng VNSC cấu hình phần cứng, phần mềm và hoàn thiện phương án vận hành thu nhận tín hiệu.
Riêng trong tháng 3/2026, hai bên đã tổ chức nhiều phiên làm việc kỹ thuật, thực hiện các bước thử nghiệm thu, tinh chỉnh cấu hình và xử lý nhiễu hệ thống để bảo đảm toàn bộ chuỗi thu hoạt động đồng bộ. Trong các thử nghiệm gần nhất vào ngày 30 và 31/3/2026, hệ thống tại Hòa Lạc đã thu được tín hiệu telemetry từ hai vệ tinh PLEIADES 1A và PLEIADES 1B – là cặp vệ tinh quan sát Trái Đất quang học độ phân giải rất cao thuộc chương trình Pléiades của Pháp. Sau khi dữ liệu được chuyển cho phía đối tác giải mã và đánh giá, CONAE xác nhận chất lượng tín hiệu đạt yêu cầu. Đây là cơ sở kỹ thuật quan trọng để hai bên bước vào phiên thu chính thức đối với vệ tinh ATENEA.
Việc phối hợp triển khai thu nhận tín hiệu phục vụ sứ mệnh ATENEA không chỉ có ý nghĩa về mặt kỹ thuật, mà còn khẳng định khả năng của VNSC trong việc tham gia hỗ trợ mặt đất cho các nhiệm vụ vệ tinh quốc tế. Kết quả này cũng cho thấy hiệu quả của mô hình hợp tác linh hoạt, thực chất giữa các cơ quan vũ trụ, trong đó mỗi bên phát huy thế mạnh về hạ tầng, chuyên gia và năng lực tổ chức vận hành để cùng triển khai một nhiệm vụ cụ thể.
Thành công của đợt phối hợp này đã nhận được sự ghi nhận chính thức từ phía Argentina. Tại Công hàm số 71/2026 ngày 13/4/2026, Đại sứ quán Cộng hòa Argentina tại Việt Nam đã chúc mừng VNSC về kết quả hợp tác thành công gần đây giữa VNSC và CONAE trong khuôn khổ hỗ trợ, phối hợp trạm mặt đất cho sứ mệnh CubeSAT ATENEA; đồng thời bày tỏ sự ghi nhận đặc biệt đối với ông Lê Tiến Dung và nhóm chuyên gia của VNSC vì những đóng góp quý báu, tinh thần trách nhiệm và nỗ lực xuyên suốt quá trình hợp tác, đặc biệt trong ca làm việc kéo dài hơn 6 giờ liên tục vào rạng sáng. Công hàm cũng nhấn mạnh rằng kinh nghiệm hợp tác này sẽ góp phần củng cố các quan hệ liên kết hiện hữu và mở thêm các cơ hội hợp tác mới trong lĩnh vực vũ trụ giữa hai bên.
Trong thời gian tới, VNSC và CONAE sẽ tiếp tục phối hợp chia sẻ dữ liệu, đánh giá kết quả thu nhận tín hiệu và trao đổi về các bước hợp tác kỹ thuật tiếp theo. Kết quả bước đầu này mở ra triển vọng thúc đẩy hợp tác sâu hơn giữa Việt Nam và Argentina trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ, qua đó góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu, vận hành và ứng dụng công nghệ vũ trụ vì mục đích hòa bình.
