Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam
Trung tâm Vũ trụ Việt Nam
Vietnam national space center
Ngôn ngữ
  • Tiếng Việt
  • English

Kết quả Hội nghị toàn thể Ủy ban Vệ tinh Quan sát Trái đất (CEOS) lần thứ 33 tại Hà Nội

Xin trân trọng giới thiệu đến Quý độc giả bài viết của PGS. TS. Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch CEOS 2019, Tổng Giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC) về những kết quả nổi bật của Hội nghị toàn thể Ủy ban Vệ tinh Quan sát Trái đất (CEOS) lần thứ 33 tại Hà Nội.

Bài viết được đăng trên CEOS E-Newsleter số 54 vào tháng 2/2020.

Dưới đây là toàn văn nội dung.

Vào tháng 10/2019, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST) và Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC) đã chào đón các thành viên CEOS tới Hà Nội tham dự hội nghị thường niên của tổ chức. Tại đây các nhà lãnh đạo đến từ các cơ quan vũ trụ lớn trên thế giới đã cùng thảo luận và đưa ra những

 quyết định mang tính định hướng cho hợp tác trong lĩnh vực quan sát Trái đất. Nhiều nội dung ưu tiên đã được bàn thảo bao gồm Sáng kiến của Chủ tịch CEOS 2019, các hoạt động khí hậu CEOS, Dữ liệu sẵn sàng cho phân tích CEOS, mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc (SDGs) và nhiều mục tiêu khác. Sau đây là một số kết quả đạt được của CEOS trong năm 2019 và một số kết luận tại Hội nghị:

Sáng kiến Chủ tịch CEOS 2019

Là một điểm nhấn của năm 2019,VNSC đã lựa chọn mục tiêu triển khai phát triển hệ thống dữ liệu vệ tinh mở Việt Nam Data Cube. Trong quá trình làm việc với các cơ quan CEOS và các đối tác, một bộ sưu tập dữ liệu vệ tinh và các công cụ đã được tập hợp để hỗ trợ cho hai ứng dụng cụ thể cho khu vực sông Mekong là (1) theo dõi lượng các-bon (carbon) thông qua giám sát rừng và (2) giám sát nông nghiệp cụ thể là giám sát lúa. Khu vực sông Mekong là một khu vực nông nghiệp xuyên biên giới rất quan trọng, bị tác động mạnh mẽ bởi biến đổi khí hậu và các sinh hoạt của con người.

Nhờ có sự nỗ lực hỗ trợ của cộng đồng CEOS, Việt Nam Data Cube hiện lưu trữ dữ liệu các vệ tinh sau: Landsat (từ USGS) từ năm 1986 đến nay; ALOS-2 (từ JAXA) từ tháng 11 năm 2016 đến nay và Sentinel-1 (từ ESA được xử lý phục vụ dữ liệu sẵn sàng cho phân tích bởi CESBIO/CNES) từ tháng 10 năm 2014 đến nay.

Giám sát sự thay đổi độ che phủ của rừng tại Việt Nam đã đạt được một số kết quả với trọng tâm là theo dõi mất rừng hàng tháng bằng thuật toán do VNSC và CNES/CESBIO phát triển. Những sản phẩm ứng dụng giám sát lúa bao gồm bản đồ lúa bằng thuật toán do VNSC, CNES/CESBIO, và JAXA phát triển và ước tính sản lượng.

Các lớp tập huấn phát triển năng lực (với nhóm làm việc WGCapD) đã tập trung vào việc sử dụng ảnh SAR cho việc giám sát lúa, rừng và lũ lụt, cũng như phát hiện chuyển động mặt đất và biến động lớp phủ/sử dụng đất. Những hoạt động này đã hỗ trợ Việt Nam trong việc sử dụng dữ liệu SAR và dữ liệu quan sát Trái đất khác cũng như giúp phát triển các năng lực kỹ thuật xung quanh dữ liệu Việt Nam Data Cube.

Dữ liệu và các công cụ đang được các nhà khoa học Việt Nam đưa vào thực tế. Nền tảng này dự kiến tiếp tục phát triển và cung cấp đầu vào quan trọng cho các quyết định liên quan của chính phủ.

Khí hậu và Các-bon

Phiên họp toàn thể đã phê duyệt “Lộ trình” tiếp cận cho việc thực hiện các kiến nghị từ sách trắng về Khí thải nhà kính CEOS AC-VC. Lộ trình này sẽ được trình bày để  chứng thực tại cuộc họp của nhóm Thực hiện chiến lược CEOS (SIT-35) vào tháng 3 năm 2020 phác thảo các bước CEOS sẽ thực hiện kiểm kê kịp thời lượng khí thải CO2 và CH4   có sẵn trong khí quyển để thông báo về lượng dự trữ cho toàn cầu đến năm 2023.

CEOS cũng sẽ thực hiện các bước tăng cường thu hút sự quan tâm tới Khí thải nhà kính, nông nghiệp, lâm nghiệp và các cộng đồng sử dụng đất khác (AFOLU) và ban thư ký UNFCCC. Các hội thảo được lên kế hoạch vào tháng 6 năm 2020 (được tổ chức bởi Ủy ban Châu Âu) và cuộc họp nhóm SIT 2020.

Dữ liệu  sẵn sàng cho phân tích CEOS

CEOS đã chính thức thông qua chiến lược cho dữ liệu sẵn sàng cho phân tích (ARD). Chiến lược đã được đưa ra bởi Nhóm Chủ tịch SIT mới của CSIRO/GA, bao gồm tất cả các khía cạnh phát triển và tiếp thị của CEOS ARD và cung cấp một cách tiếp cận có cấu trúc và đã được cân nhắc về cách CEOS nên tiến tới. Bốn yếu tố chính của chiến lược là: Nhu cầu và thông số kỹ thuật của người dùng CEOS ARD; Đảm bảo sản phẩm và Truy cập; Các hướng dẫn & Phản hồi; Truyền thông & Thúc đẩy.

Dữ liệu sẵn sàng cho phân tích CEOS là dữ liệu vệ tinh đã được xử lý theo một số yêu cầu tối thiểu và được tổ chức theo một hình thức cho phép sự phân tích ngay lập tức với một mức nỗ lực tối thiểu của người dùng và khả năng tương tác cả về thời gian lẫn các bộ dữ liệu khác.

Chiến lược CEOS ARD xây dựng dựa trên nền tảng được đặt bởi chuỗi các hình ảnh bề mặt Trái đất và sẽ được tiến hành bởi rất nhiều nhóm khác nhau của CEOS.

Những thay đổi về Lãnh đạo

Cùng với nhiều sự thay đổi đối với vị trí lãnh đạo các nhóm làm việc, Hội nghị CEOS đã đồng ý về việc NASA giữ vai trò Chủ tịch CEOS 2021, và hoan nghênh CSIRO/GA làm chủ tịch SIT cho nhiệm kỳ hai năm 2020 – 2021 và Tổ chức nghiên cứu Vũ trụ Ấn Độ (ISRO) giữ chủ tịch CEOS 2020.

Nhóm Chủ tịch CEOS 2019 muốn gửi lời cảm ơn tất cả các Chủ tịch Nhóm đã hết nhiệm kỳ (Mirko Albani, ESA, WGISS; Prakash Chauhan, ISRO, WGCapD; Simona Zoffoli, ASI, WGDisasters) vì đã phục vụ CEOS và hợp tác với Chủ tịch CEOS – trong năm 2019.

Những điểm nổi bật khác

Nhóm nghiên cứu Ứng dụng và Quan sát bờ biển CEOS (CEOS-COAST) đã được thiết lập – với thời hạn ban đầu 12 tháng để đánh giá mức độ đóng góp của CEOS tới quan sát bờ biển, có thể được tích hợp và chuyển đổi thành thông tin phù hợp để hỗ trợ các bên liên quan hiện có và những yêu cầu mới nổi của các bên liên quan

Hội nghị cũng đã đồng ý gia hạn thêm một năm cho nhóm Ad Hoc về Mục đích phát triển bền vững (SDG-AHT). Các cơ quan CEOS sẽ cân nhắc sự đóng góp với kế hoạch làm việc mới của SDG-AHT. Cách tiếp cận được đề xuất để sắp xếp hợp lý các nỗ lực CEOS trên SDGs thành ba chỉ số chính: 6.6.1, 11.3.1, và 15.3.1, tất cả đều có các phương pháp thống nhất với các kết nối rõ ràng với EO.

Lời ngỏ

Tôi muốn cám ơn CEOS một lần nữa vì cơ hội được làm Chủ tịch của cộng đồng trong suốt năm 2019. Đối với VNSC, chúng tôi đã thấy được rất nhiều lợi ích, cụ thể từ kết quả của Sáng kiến Chủ tịch CEOS 2019 – bao gồm dữ liệu giúp thiết lập lập nền tảng phân tích bên trong (dữ liệu Data Cube Việt Nam), các công cụ sử dụng dữ liệu này đã tạo ra thông tin có thể thực hiện được, và đào tạo để hỗ trợ năng lực trong nước và khu vực. Năm nay đã thực sự chứng minh sức mạnh của sự hợp tác thông qua CEOS và chúng tôi cam kết sẽ vẫn tham gia và hoạt động tích cực.

Thông tin

Thông tin thêm về Hội nghị CEOS lần thứ 33 và tất cả các kết quả có thể tìm thấy tại đây: websitefull record of the meeting.

 

PGS. TS. Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch CEOS 2019, Tổng Giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (VNSC)

Chia sẻ